Thứ Năm, 17 tháng 1, 2013

NĂM TỴ NÓI CHUYỆN RẮN




     Rắn là động vật không xa lạ gì với con người. Họ hàng nhà rắn xuất hiện từ thưở chưa có loài người. Theo kinh Cựu Ước thì con rắn có mặt trên vườn Địa Đàng trước khi chúa tạo ra loài người. 
     Đến hôm nay thì họ nhà rắn có cả hàng ngàn loài sống khắp nơi: có loài sống trên mặt đất, có loài thì sống trên cây, có loài sống trong hang, lại có loại sống dưới nước, trong các khe đá, bụi cây, mái nhà tranh, thậm chí nơi sa mạc khô cằn quanh năm không có một giọt mưa rắn vẫn sống được, dưới biển sâu vẫn có sự hiện diện của rắn, hai cực của trái đất quanh năm băng giá vẫn có mặt loài rắn...
     Rắn là động vật máu lạnh, lớp bò sát, không chân. Vì rắn “dị hình, dị tướng” nên dưới cái nhìn và trí tưởng tượng của con người, rắn là con vật bí ẩn gắn với nhiều câu chuyện li kì như rắn trả thù, rắn canh giữ kho báu, rắn thần... Nhưng đồng thời rắn cũng là con vật bị ghét bỏ, vì nó là con vật nguy hiểm. Nhiều người khiếp đảm khi nhìn thấy rắn.
     Theo mê tín thì ra đường gặp rắn là may nhưng cũng có khi là ngược lại. 
      Người miền quê thường cấm con trẻ không được huýt gió vào ban đêm, bởi họ cho rằng đó là tiếng gọi “người cõi âm” và đồng thời rắn lục là loài rắn cực độc tưởng tiếng huýt gió về đêm là tiếng “đồng loại” gọi, chúng sẽ tìm vào, rất nguy hiểm ! 
Toàn thân rắn được bao bọc một lớp da độc đáo giúp rắn trườn bò dễ dàng, khoảng 2 - 3 tháng rắn phải thay da một lần nên dân gian có câu “Rắn già rắn lột, người già người cột vào săng”.
     Rắn có loại hiền, có loại có nọc độc. Rắn hiền như rắn nước, rắn lửa, rắn rồng … Rắn độc như rắn hổ mây, rắn hổ đất, rắn hổ mang bành, rắn lục, rắn cặp nong, rắn mái gầm... Câu tục ngữ “Mái rầm tại chỗ, rắn hổ về nhà” ngụ ý rằng ai mà bị hai loài rắn độc này cắn không sớm thì muộn cũng tiêu đời.
      Thức ăn của rắn là các loài động vật như chuột, ếch nhái, tôm cá …
      Rắn có giá trị nhiều mặt về ẩm thực, y học, kinh tế và cả những ý nghĩa văn hóa dân gian nữa.
     Người Việt có sở thích dùng rắn để ngâm rượu, nhất là các loại rắn có nọc độc như rắn hổ, mái gầm … Tuy nhiên theo kinh nghiệm dân gian phải biết cách ngâm để rắn nhả bớt nọc ra, nếu không thì rượu rắn sẽ là một loại rượu độc. Rượu rắn thường có mùi tanh, nhưng theo dân gian thì đây là phương thuốc trị bệnh xương khớp, tăng lực rất hiệu quả. 
     Rượu rắn có loại tam xà tửu, hoặc ngũ xà tửu. Mỗi loại đều có cách ngâm riêng mới có hiệu quả sử dụng trị bệnh suy nhược cơ thể, tráng dương bổ thận. Nhiều người nói đây là loại rượu ông uống, bà khen và trong tủ rượu gia đình, thật không có gì bắt mắt bằng một bình rượu thủy tinh dầm các loại rắn khủng. 
     Bộ phận nào trong cơ thể rắn cũng có giá trị. Thịt rắn, mật rắn, da rắn, nọc độc của rắn... đều có tác dụng chữa bệnh phong thấp và chữa các bệnh thần kinh, đau nhức, tê liệt, bán thân bất toại, các cơn co giật...
     Có loại rắn ăn thịt được, có loại không ăn được vì độc tính cao. Thịt rắn được xếp vào hàng những món ăn bổ dưỡng, nhiều người còn cho rằng thịt rắn ngon hơn thịt gà. Từ rắn có thể chế biến thành rất nhiều món như: món da có súp da rắn, da rắn chiên dòn; món thịt có rắn xào xả ớt, rắn nướng… món chả rắn, nem rắn… Đặc biệt là món rắn tiềm thuốc bắc là món ăn bổ dưỡng cao cấp có công dụng chữa bệnh và bổ mát cơ thể.
     Rắn có nhiều lợi ích kinh tế như vậy nên người ta còn lập trại nuôi rắn để cung cấp những sản phẩm từ rắn cho nhu cầu thị trường. 
     Ở miền quê, nhiều người xem việc bắt rắn như một nghề có thu nhập. Muốn bắt rắn thì thường phải tìm hang rắn. Nếu miệng hang bóng láng, đó là rắn thường bò ra vào làm nhẵn đi. Miệng hang nào có màng nhện, không phẳng phiu hang đó không có rắn. Có thể dẫn theo chó săn, chó ngửi miệng hang và sủa dữ, vừa sửa vừa chạy xung quanh chắc chắn hang đó có rắn. Chó đứng trước miệng hang vừa sủa vừa cào xới đất, hang đó chỉ có chuột. Bởi chó không sợ chuột mà chỉ sợ rắn. 
     Chuyện nhiều người bắt rắn bằng bùa, chú khiến rắn trong hang bò ra nạp mạng thì cũng có nghe nói nhưng sự thật chưa biết ra sao?
     Cả Đông Y và Tây Y đều sử dụng nhiều chế phẩm từ nọc độc, xương, da, thịt rắn để chữa bệnh. 
Tây Y lấy con rắn làm biểu tượng cho ngành của mình nói lên sự thận trọng, tính khôn khéo của thầy thuốc cũng như thế cân bằng về tâm thần và thể xác khi chữa trị cho bệnh nhân.
     Con rắn là mô típ trang trí quan trọng trong nghệ thuật điêu khắc Phật giáo. Phật thoại đã mô tả cuộc đời của Đức Phật từ khi ngài mới đản sinh cho đến khi nhập cõi Niết Bàn đều có liên quan ít nhiều đến rắn thần Naga. 
     Hiện nay, ở các ngôi chùa cổ thường có hình ảnh rắn Naga ngự ở mái hoặc được chạm khắc trên cửa, trên một số công trình, vật dụng với ý nghĩa để xua đuổi tà ma và bảo vệ đạo Phật. 
Ngoài ra cũng có hình tượng rắn Naga trên những chiếc xe tang đưa người chết đến nơi hỏa thiêu tượng trưng cho vị thần đưa linh hồn người tốt lên cõi Niết Bàn.
     Trong các kinh sách Thiên Chúa có nói nhiều đến con rắn. Rắn được Thánh Kinh xếp vào loài “khôn”, “xảo quyệt” hơn các loài vật khác. Chắc chắn Chúa không muốn chúng ta trở thành xảo quyệt như rắn, nhưng Ngài muốn chúng ta “khôn ngoan” như con rắn. Vì vậy có lúc con rắn hiện ra như là vật tốt. Chúa dùng hình ảnh con rắn để tự ví về mình: "Xưa Mai Sen treo con rắn trên rừng thế nào, Con Người cũng sẽ bị treo lên như vậy, hầu cho mọi kẻ tin kính Ngài khỏi hư đi nhưng đuợc sống muôn đời". Và Ngài khuyên dạy chúng ta: "Hãy khôn ngoan như con rắn!". 
     Nhưng cũng có nhiều trường hợp con rắn tượng trưng cho một loài vật xấu dữ và còn được đồng hóa với chính Satan, thủ lãnh của ma quỉ. Chúa Giêsu đã dùng hình ảnh con rắn để ám chỉ những kẻ cứng lòng không tiếp nhận lời giảng của Ngài: “Hỡi loài rắn độc kia, các ngươi thoát khỏi án lửa hỏa ngục làm sao được?”. Con rắn ở vườn Địa Đàng đã khéo dùng những lời lẽ độc hiểm để cám dỗ Eva và Adam phạm luật Chúa đưa loài người tới chỗ hư hỏng.
     Rắn là con vật được xếp thứ 6 trong 12 con giáp. 
     Rắn có vẻ suy ngẫm bí ẩn và ghét bị quấy rầy. Người cầm tinh con rắn thường gây ấn tượng, bí ẩn, khôn ngoan, hấp dẫn, lãng mạn … khiến người khác thấy lúng túng và bị quyến rũ. Một cuộc sống đầy xung đột và hỗn loạn không dành cho người tuổi rắn bởi lẽ họ thích tĩnh lặng thâm trầm, hướng nội hơn là hướng ngoại. 
     Năm Quí Tỵ tản mạn chuyện rắn để thấy được tính nhiều mặt có khi là trái ngược nhau của loài vật này. 
     Rắn đến, Rồng đi. 
     Cuộc đời vẫn là những chuỗi trò: rồng - rắn; dê – chó; chuột - mèo; trâu – ngựa; heo - gà
     Ngẫm ra có khi chuyện Rắn nói riêng và chuyện 12 con giáp nói chung cũng là chuyện của người cũng nên!

Thứ Hai, 14 tháng 1, 2013

TA CHỜ EM


     
Tặng PTD, HS

Em nhan sắc huy hòang lộng lẫy  
Và kiêu  sa như một thiên thần
Dẫu một phút cũng chưa lần hạnh  ngộ
Ta vẫn cho em... không chút bâng khuâng.

Em nhan sắc nên trời xanh ghen ghét
Đường nhân gian khúc khuỷu lắm em ơi
Hãy vững bước nếu có lần vắp té
Và ung dung đối mặt với đời!

Qua bỉ cực sẽ đến ngày lai thái
Mầm tươi non theo lá úa chiều rơi
Hoa sẽ đỏ vàng tưoi sắc thắm
Mây mù tan xanh thắm màu trời  

Đây cõi tạm ta cùng về chung sống  
"Dẫu bạc đầu bất quá cũng trăm năm"
Thì em hỡi, hãy yêu thương trọn vẹn 
Tình trinh nguyên như mỗi sớm mai hồng 

Ta tha thiết yêu cuộc đời cay đắng
Mặn nồng chua  tanh lẫn cả ngọt bùi
Để mai một sẽ không hối tiếc 
Vi có em hiện hữu trên đời  

Ta chờ em cho đến lúc tàn hơi  
Trong ú ớ  ta vẫn chờ em đó  

Huỳnh Văn Cát
13/01/2013


Thứ Năm, 10 tháng 1, 2013

LẠI CỨ PHIÊU BỒNG


           Huỳnh Văn Cát

            Có gì buồn bằng bỏ nha ra đi, cái ngôi nhà mà mình yêu mình quí. Có gì vui bằng mình về lại mái nhà xưa còn nguyên vẹn vì có bạn vong niên đến chăm lo.
            Trong cõi “phiêu bồng lại cứ” ta cảm ơn cuộc đời trong đó có Em.

                                  CHÂN QUÊ (truyện dân gian hiện đại)

            Bây giờ ở Đà Thành có một chàng trai con nhà giàu nếm đủ mùi đời thượng vàng hạ cám. Con gái mất cái ngàn vàng thì không  lấy làm vợ, người bạn trăm năm sinh con đẻ cái nối gót tiền nhân, nên hắn tìm về dưới Chân Núi Lớn.
            Có một đứa con gái da chì tóc rối, nữ “thập tam”, chăn trâu được nó đem về nuôi dưỡng chăm sóc năm năm. Khi đứa con gái ấy đủ mười tám tuổi phổng phao như chim bồ câu, đẹp như nàng tiên giáng thế, nó thưa với đấng sinh thành đem trầu cau dạm hỏi, cưới xin để nó và cô gái đó nên vợ nên chồng.
Đám cưới linh đinh như ngày hội làng.
Đêm hợp cẩn giao bôi.       
          Tân lang và tân nương say nồng men ân ái. Khi cả hai đi dạo Vu Sơn lên tới đỉnh thiên thai, chàng trai Đà Thành thầm thì như rót mật vào tai cô nàng  dưới Chân Núi Lớn:
        -Trên đời nầy có ai đưa em đến tận bến bờ của cái sướng thấu óc như anh?
Cô nàng hôn thật sâu đôi môi hồng  hạnh phúc của  chồng, nhỏen một nụ cười  rât đổi chân quê:
       -Anh yêu ơi! Hồi em chăn trâu, mấy đứa nớ đã đưa em đến tận trời xanh.                                  anh mà kể vô?
“Thì ra trên đời nầy cũng lắm thứ Chân quê” chàng trai Đà Thành “ngậm hòn làm ngọt”.

                        Giao Thủy 10/01/2003

Thứ Bảy, 22 tháng 12, 2012

THƠ VUI của BÙI HOÀNG TÁM



1. Bài thơ về vú

           
Ngày xửa ngày... chưa xưa, để tuyên truyền cho chị em phụ nữ biết cách làm đẹp cơ thể, hai ti đều đặn, không bị "lệch lạc quan điểm" bên nhỏ, bên to, ngành y tế tổ chức nhiều hoạt động tuyên truyền cho chị em đang nuôi con nhỏ cách chăm sóc vú bằng rất nhiều băng zôn, khẩu hiệu.
Để thể hiện văn học luôn bám sát đời sống xã hội, phản ánh hiện thực cuộc sống mà các nhà "ní nuận" nước nhà gọi là Dòng văn học hiện thực xã hội chủ nghĩa, có bài thơ rằng:

                      Chị em ta khi cho con bú
                      Vú bên này và vú bên kia
                      Nhớ rằng luôn phải phân chia
                      Hôm qua vú nọ, hôm kia vú này....
Bùi Hoàng Tám tôi xin thêm mấy câu để khuyến cáo anh em:
                        Anh em táy máy cái tay
                        Hôm kia vú này, hôm nọ vú kia
                        Cả khi trót dại, ơ kìa...!
                        Nhớ rằng luôn phải phân chia cho đều.

            2. Bài thơ dự thi:
Vợ tôi dở dại dở khôn
Ngày dăm bảy bận dí  lồn vào thơ
Tôi thì ra ngẩn vào ngơ
Ngày dăm bảy lượt dí thơ vào lồn
Kỳ này trao giải Quý Đôn
Đề nghị xét cả cho lồn và thơ
Mấy tay giám khảo ất ơ
Lại đem bỏ tuốt cả thơ ra ngoài –
      (không xét thơ, chỉ xét cái …).

TIẾU LÂM



1. TÁI CHÍN và TÁI GIÁ


Một chị hàng phở góa chồng, vẫn đương xuân sắc.

Nhờ có duyên bán hàng, phở lại ngon nên lúc nào quán cũng đông khách. Trong đám khách, có một bác văn nghệ say đắm chị. Bác ấy sáng nào cũng ghé quán ăn phở để được ngắm chị, và rồi ngỏ lời cưới chị. 
Chị hàng phở cam phận giữa đường đứt gánh, quyết thờ chồng nuôi con. Nhưng bác kia không buông tha. Một tối, chị hàng phở mời người khách kia đến nhà chơi và đưa ra vế đối, hẹn rằng nếu đối được thì chị sẽ ...

Vế đối rằng:

 NẠC - MỠ nữa mà chi! Em nghĩ CHÍN rồi! Đừng nói em câu TÁI - GIÁ.
Bác kia choáng quá! Tự mày mò đối lại mà không được.

 2. ĂN CHO ÍCH VÀO THÂN
Có hai vợ chồng thầy ký nuôi một thằng ở, ngày nào cũng để nó ăn cơm nguội. Thằng ở tinh quái, nghĩ ra một kế xỏ chủ nhà. Một hôm cô ký đang ngồi ở đằng sau, thằng ở nói rằng: “Mình ở nhà này mới một tháng, chỉ ăn cơm nguội mà con c. to như thế này”.

Cô ký nghe thấy, cứ lẳng lặng đi ra. Từ đấy, bữa nào cũng bắt chồng ăn cơm nguội, cơm sốt thì cho thằng ở ăn. Chồng lấy làm lạ, hỏi mãi, vợ không nói.

Sau tức quá, nói to lên rằng: “Tại làm sao mà cứ bắt người ta ăn cơm nguội mãi thế”. Vợ bất đắc dĩ nói rằng: “Ăn cho ích vào thân, chứ tại làm sao mà căn vặn mãi”.

3. TẰM ANH ĐÃ ĐÓI CHƯA
Một phú ông có hai con gái xinh lắm. Một hôm thành gia thất chị, bố sai em đi xem người nào may khéo, để may nhiều quần áo lịch sự, mà may trong ba hôm xong. Cô ta đi đến một người bảo như thế.

Người thợ thấy cô ta xinh, muốn chim.

Khi cô ả đến giục thì anh ta ngẩn mặt ra, không nói đến sự may. Cô ta hỏi rằng: “Sao anh ngẩn mặt thế”. Anh ta nói rằng: “Bây giờ tôi có việc cần, chưa có thể may được”. Cô ta hỏi rằng: “Việc gì”. Anh ta nói rằng: “Bây giờ con tằm tôi nó đói, phải cho nó ăn bồ hôi người mới no được”. Cô ta hỏi: “Thế ăn bồ hôi tôi có được không?”.

Anh ta nói rằng: “Tốt quá”, rồi dắt cô ta vào phòng ...

Cô ta về nhà, một phút sau lại đến hỏi rằng: “Tằm anh đã đói chưa?”. 

                               (Theo truyện cười dân gian)

Thứ Năm, 20 tháng 12, 2012

GỬI NHÀ VĂN TRẺ



Jorge Mario Pedro Vargas Llosa 

Lý Chiêm dịch
Jorge Mario Pedro Vargas Llosa (Nobel văn học 2010) được coi là một trong những nhà văn Mỹ La tinh vĩ đại nhất hiện nay (cùng với Juán Nepomuceno Carlos Pérez Rulfo Vizcaíno, Carlos Fuentes Macías,Jorge Luis Borges và Gabriel José García Márquez), là tác giả tích cực nhất, có thành công thương mại nhất trong không gian văn học này ở thập kỷ đầu tiên của thế kỷ XXI. Các tác phẩm của ông được dịch ra hàng chục thứ tiếng nước ngoài và được chuyển thể điện ảnh.
Phần trích dẫn dưới đây từ “Những bức thư gửi nhà văn trẻ” (Cartas a un joven novelista) của Vargas Llosa sẽ giải mã vài bí mật “bếp núc” cho những người dám dấn thân vào văn học.

NHÂN TƯỚNG QUA CA DAO


Theo ca dao
Hình ảnh minh họa: internet
Không phải vô lý mà có câu:
“Trông mặt bắt hình dong
con lợn có béo thì lòng mới ngon”
Tướng diện con người bao gồm các yếu tố từ hình dáng, diện mạo, cách đi đứng, các chi tiết cơ thể (như râu, tóc, trán, tay, chân, ngực, tai, mũi, mắt…) lời ăn tiếng nói…
Từ xa xưa, người Việt luôn luôn nhìn nhận các yếu tố bên ngoài của cơ thể như một cách để giãi bày những nhận định, suy đoán về tính cách con người. Tất nhiên việc xem tướng như vậy không thể nói là chính xác nhưng đó cũng là sự đúc kết kinh nghiệm của người bình dân khi nhìn nhận về con người qua tướng mạo, hình thức.
Sự nhìn nhận đánh giá đó cho chúng ta thấy đời sống tinh thần của người bình dân hết sức đa dạng, phong phú thể hiện qua mảng ca dao nói về tướng mạo – tính cách.
Trong bài này, chúng tôi không nêu lại nhiều câu ca về đề tài này, người viết chỉ xin lược qua vài câu ca dao nói về nhân tướng tiêu biểu kèm theo vài hình ảnh minh họa vui và lạ:
Đàn ông không râu bất nghì
Đàn bà không vú lấy gì nuôi con

Cá tươi xem lấy đôi mang
Gái khôn xem lấy đôi hàng tóc mai

Người xấu duyên lặn vào trong
Bao nhiêu người đẹp duyên bong ra ngoài

Trán cao, mắt sáng phân minh
Là người học rộng, công danh tuyệt vời

Ngón tay thon thỏn búp măng
Tánh tình khoan nhã, thơ văn đủ mùi

Những người thắt đáy lưng ong
Vừa khéo chiều chồng, lại khéo nuôi con
        Và đã nói là đoán tướng, xem tướng thì nó có thể đúng, cũng có thể sai, song đúng hay sai gì thì những lời ca ấy vẫn tồn tại, vẫn có sức sống lâu bền, sống bằng cách của riêng nó dù chính dân gian cũng tự nhận định rằng:
Sông sâu sào vắn dễ dò
Đố ai lấy thước mà đo lòng người.